 |
Emigratieprojecten
- Tientallen Zweedse gemeenten wachten op Nederlanders
Emigratieprojecten zijn een goede manier om als emigrant in Zweden van
start te gaan. Er zijn inmiddels enkele tientallen Zweedse gemeenten
die mensen uit Nederland en België proberen aan te trekken.
Hulp van de lokale overheid kan het starten van een bedrijf of het
vinden van een woning of werk bespoedigen. Toch zul je het meeste werk
zelf moeten doen.
Veel mensen denken bij het horen van het woord 'wervingsproject'
aan een project dat mensen een baan bezorgt of lokt met geld. Jammer,
maar helaas. Hoewel er in de wereld ongetwijfeld plaatsen zijn die zo
emigranten proberen te lokken, gaat dit niet op voor Zweden.
Ja, er zijn veel gebieden waar ze de deur gretig openzetten voor
iedereen die Nederlands spreekt, maar je krijgt nooit
garanties of
geld. Je moet de verhuizing altijd zelf betalen. Baangaranties zijn er
niet, net zo min als subsidieregelingen speciaal voor Nederlandse of
Vlaamse ondernemers.
Daar staat tegenover dat de hulp die je wél krijgt, geheel gratis is. Dit is in
tegenstelling tot de ondersteuning die commerciële
emigratiebureaus verlenen.
Maar laten we het verschijnsel eens stap voor stap doorlopen. Om
teleurstellingen te voorkomen is het aangeraden onderstaande informatie
goed te lezen. Heb je echter haast, dan vindt je op deze pagina een
overzicht van projectgemeenten.
Waarom begint een gemeente in Zweden met een
emigratieproject?
Het is eigenlijk simpel: het Zweedse platteland loopt leeg. Jonge
mensen gaan naar de steden om te studeren en blijven daar hangen.
Daardoor worden er in de kleine
kommuner (meervoud van kommun
ofwel gemeente) minder kinderen geboren. Scholen, maar ook veel
verenigingen lijden daar onder of verdwijnen zelfs, terwijl bedrijven
het moeilijker hebben om personeel te vinden - als ze al kunnen
overleven. De achtergebleven bevolking vergrijst.
Het klinkt dramatisch.
Maar het
is natuurlijk een ontwikkeling die jaren nodig heeft om zich te
voltrekken. Zelfs een gemeente die bruisend oogt, met veel evenementen
voor alle leeftijden, kan ermee te kampen hebben.
Er zit ook een financiële kant aan het verhaal. Minder
inwoners betekent voor een gemeente ook minder inkomsten,
want het inwoneraantal bepaalt het bedrag dat de kommun
elk jaar van de Zweedse staat krijgt. Minder inkomsten betekent dat
nieuwe voorzieningen of aanpassingen in de gemeente moeilijker te
bekostigen zijn.
Omdat het proces langzaam gaat, kan het tij ook gekeerd worden. Daarom
zijn
meerdere gemeenten begonnen met emigratieprojecten.
Andere plaatsen richten zich niet specifiek op buitenlanders, maar
hebben een inflyttarservice
- een ambtenaar of afdeling die zich bezighoudt met werving en
begeleiding van alle, dus ook Zweedse nieuwkomers.
Het spreekt vanzelf dat je dergelijke emigratieprojecten niet vindt in
grote
steden. In Stockholm willen meer mensen wonen dan er feitelijk
gehuisvest kunnen worden. Emigranten zijn vooral gewild in kleine kommuner
die vaak een eind buiten de grote stedelijke centra liggen. Toch zijn
nu ook enkele middelgrote steden, zoals Karlstad, Skellefteå
en
Växjö, begonnen met actieve werving van Nederlanders.
De gemeenten hopen op deze manier niet alleen nieuwe inwoners aan te
trekken die de scholen en verenigingen van nieuw bloed voorzien. Het
meest gewild zijn gezinnen met kinderen én jonge, (nog)
kinderloze koppels.
Ook
willen de gemeenten de lokale economie een impuls geven, omdat zich
onder
emigranten traditioneel veel ondernemers bevinden. Een goed draaiende
lokale economie maakt het voor jonge Zweden interessanter om "thuis" te
blijven en niet naar de grote stad te trekken.
Waarom Nederlanders?
Nederlanders, maar ook Vlamingen staan bekend als mensen die snel een
buitenlandse taal
leren. Ze hebben ook de reputatie ondernemend
te zijn. Ook qua cultuur, waarden en normen staan ze niet ver van de
Zweden af (al is het belangrijk te beseffen dat er verschillen zijn,
vooral in omgangsvormen).
Verder hebben steeds meer Nederlanders plannen om hun land te verlaten;
de bereidheid om te emigreren is dus groot.
Ontstaan er
zo Nederlandse kolonies?
Dat valt mee. De gemiddelde Zweedse gemeente is erg groot qua oppervlak
en dunbevolkt, dus de kans dat je Nederlanders als buren krijgt is
klein. Bovendien zijn de meeste gemeenten dik tevreden als ze binnen
enkele jaren tien gezinnen hebben weten te werven. Het gaat dus niet om
grote aantallen.
Wat houdt het project in?
Er zijn gemeenten die een wervingsproject op eigen houtje draaien. Ze
hebben een of meer ambtenaren belast met het geven van informatie aan would be-nieuwkomers.
Dit kunnen buitenlanders zijn, maar ook Zweden worden vaak van harte
verwelkomd.
Daarnaast zijn er gemeenten die een project draaien in samenwerking met
het Noors-Nederlandse bedrijf Placement Utvikling. Er is dan,
naast een ambtenaar, een Nederlandstalige begeleider aan verbonden.
Hoe de opzet ook is, informatie
verstrekken is het voornaamste ingrediënt.
Het kan gaan om algemene voorlichting over verblijfsrecht, het
verkrijgen van een persoonsnummer of het importeren van een auto -
zaken waarvoor de regels overal in Zweden hetzelfde zijn.
Daarnaast kan informatie worden gegeven over de lokale
situatie. Hoe staat het met scholen? Wat voor bedrijven zijn er? In
welke sectoren is er veel werk te vinden? Welke activiteiten zijn er
mogelijk in de vrije tijd?
Wat zijn de voordelen?
Er zijn mensen die emigreren naar een bepaalde gemeente omdat daar
toevallig hun droomhuis staat, of de natuur op zijn mooist is. Niets
mis mee, maar het houdt een risico
in als je nog niet over werk en inkomen hebt nagedacht.
Wie contact zoekt met wervingsproject, komt - voordat er een huis is -
te weten of er mogelijkheden zijn voor een baan of een eigen bedrijf,
een prettig gezinsleven en een fijne vrije tijd. Daarop inzetten is
heel belangrijk.
Als je te maken hebt met een gemeente die intensief begeleidt en helpt,
contacten voor je legt of namen aan je doorgeeft, dan kan het vinden
van werk, maar ook het vinden van een woning een stuk makkelijker
worden. Vertrouwen
is
belangrijk in Zweden. Als je een gemeenteambtenaar als referentie kunt
opgeven, kunnen er opeens deuren opengaan die anders gesloten zouden
blijven.
Verder zijn gemeenten met emigratieprojecten of een inflyttarservice
per definitie plaatsen waarvan de overheid positief staat tegenover
nieuwkomers. Je bent welkom - dat is een goed gevoel.
Op deze pagina vind je een
overzicht van projectgemeenten.
Wat zijn de ervaringen tot dusver?
De ene gemeente stelt zich actiever op dan de andere. Veel ligt aan de
ambtenaar die met het project is belast. In sommige gemeenten wordt
nauwelijks meer informatie verschaft dan je op Internet al kunt vinden.
Elders klimt een ambtenaar regelmatig in de telefoon om zaken met je te
bespreken, of maakt hij/zij actief gebruik van het lokale netwerk om je
te helpen. Afspraken regelen, je introduceren bij belangrijke personen:
als je het
treft, kan het allemaal.
Hoewel wij aanvankelijk niet gericht naar een projectgemeente zochten,
zijn wij dankzij de voortvarende aanpak van hun ambtenaar in de
gemeente Tingsryd
beland. Op andere plaatsen waar wij met ambtenaren spraken, was de
houding veel passiever.
In Gnosjö
is men zo hard
op zoek naar nieuwkomers dat je als Nederlander zelfs een overnachting
betaald krijgt als je de gemeente wil bezoeken.
Of de emigratieprojecten hun doel
bereiken,
is niet altijd bekend. De doelen zijn ook niet altijd hetzelfde. De ene
plaats is tevreden als zich een handvol nieuwe gezinnen in de gemeente
huisvest, ergens anders ligt de lat hoger. Bovendien is emigratie een
proces van lange adem; wie vandaag belangstelling toont, verhuist vaak
pas over een jaar of nog later.
Maar de cijfers die er zijn, mogen er wezen. In Hällefors,
Västmanland, vestigden zich in drie jaar tijd dertig
Nederlandse
families en werden evenveel nieuwe ondernemingen gestart. Het project
daar is afgesloten, al zijn er nog nieuwe gezinnen welkom.
Ook Tingsryd klaagt niet. In het eerste jaar van het tweejarige project
vestigden zich al elf Nederlandse families in de kleine
Smålandse
gemeente, en de verwachting is dat er uiteindelijk twintig zullen komen.
Toch kan niet iedereen
worden
geholpen. Zo blijft het voor velen moeilijk werk te vinden in de
gemeente van hun keuze, ondanks de aanwezigheid van een project. Het
leren van de Zweedse taal is - ook met de hulp van emigratieprojecten -
essentieel. Wie denkt dat het ook zonder kennis van het Zweeds kan,
krijgt het moeilijk. En
uiteindelijk zul je ook zelf die baan of een woning moeten vinden.
Terug naar het begin van
"Emigratieprojecten - Tientallen Zweedse gemeenten wachten op
Nederlanders"

|
|
|